<?xml
version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss version="2.0" 
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
>

<channel xml:lang="fr">
	<title>Coll&#232;ge Jean Monnet</title>
	<link>http://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/</link>
	
	<language>fr</language>
	<generator>SPIP - www.spip.net</generator>
	<atom:link href="https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/spip.php?id_rubrique=47&amp;page=backend" rel="self" type="application/rss+xml" />




<item xml:lang="fr">
		<title>Les nombres figur&#233;s</title>
		<link>https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/Les-nombres-figures</link>
		<guid isPermaLink="true">https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/Les-nombres-figures</guid>
		<dc:date>2010-10-27T17:03:44Z</dc:date>
		<dc:format>text/html</dc:format>
		<dc:language>fr</dc:language>
		<dc:creator>Michel Suquet</dc:creator>



		<description>
&lt;p&gt;Les nombres ne sont pas s&#233;par&#233;s des formes et des liens entre ces deux domaines importants des math&#233;matiques aides &#224; mieux les comprendre. &lt;br class='autobr' /&gt;
Les nombres figur&#233;s &lt;br class='autobr' /&gt;
Avec un nombre entier de jetons identiques (dans l'antiquit&#233; on prenait souvent des cailloux ), on peut s'amuser &#224; leur donner des formes : triangles, rectangles, &#8230; &lt;br class='autobr' /&gt;
Avec le nombre 6, on peut constituer un rectangle comme cela : C'est un rectangle de c&#244;t&#233;s 2 et 3 : $6 = 2 \times 3$ &lt;br class='autobr' /&gt;
On a d'autres solutions si l'on reste avec la forme du (...)&lt;/p&gt;


-
&lt;a href="https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/Histoire-des-mathematiques" rel="directory"&gt;&#9632; Histoire des math&#233;matiques&lt;/a&gt;


		</description>


 <content:encoded>&lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L150xH113/arton209-2127a.png?1685592961' class='spip_logo spip_logo_right' width='150' height='113' alt=&#034;&#034; /&gt;
		&lt;div class='rss_texte'&gt;&lt;!--sommaire--&gt;&lt;div class=&#034;well nav-sommaire nav-sommaire-6&#034; id=&#034;nav69ecb0c2d763e4.86010491&#034;&gt;
&lt;h2&gt;Sommaire&lt;/h2&gt;&lt;ul class=&#034;spip&#034;&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-Les-nombres-figures&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#Les-nombres-figures&#034; class='spip_ancre'&gt;Les nombres figur&#233;s&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-Les-nombres-pairs-et-les-nombres-impairs&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#Les-nombres-pairs-et-les-nombres-impairs&#034; class='spip_ancre'&gt;Les nombres pairs et les nombres impairs&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-Les-nombres-triangulaires&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#Les-nombres-triangulaires&#034; class='spip_ancre'&gt;Les nombres triangulaires&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-Les-nombres-carres&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#Les-nombres-carres&#034; class='spip_ancre'&gt;Les nombres carr&#233;s&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-Les-nombres-premiers&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#Les-nombres-premiers&#034; class='spip_ancre'&gt;Les nombres premiers&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-Les-nombres-pentagonaux&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#Les-nombres-pentagonaux&#034; class='spip_ancre'&gt;Les nombres pentagonaux&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--/sommaire--&gt;&lt;p&gt;Les nombres ne sont pas s&#233;par&#233;s des formes et des liens entre ces deux domaines importants des math&#233;matiques aides &#224; mieux les comprendre.&lt;/p&gt;
&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;Les-nombres-figures&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='Les-nombres-figures'&gt;Les nombres figur&#233;s&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-6' href='#s-Les-nombres-figures' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;Avec un nombre entier de jetons identiques (dans l'antiquit&#233; on prenait souvent des cailloux&lt;span class=&#034;spip_note_ref&#034;&gt; [&lt;a href='#nb1' class='spip_note' rel='appendix' title='en latin, caillou se dit calculus : de l&#224; vient le mot calcul.' id='nh1'&gt;1&lt;/a&gt;]&lt;/span&gt;), on peut s'amuser &#224; leur donner des formes : triangles, rectangles, &#8230;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Avec le nombre 6&lt;/strong&gt;, on peut constituer un rectangle comme cela :&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;C'est un rectangle de c&#244;t&#233;s 2 et 3 : &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-TeX/dfa4f7993cc7fe42e8a1542f35e5090f.png?1685536764' style='max-width: 500px;max-width: min(100%,500px); max-height: 10000px' alt=&#034;6 = 2 \times 3&#034; title=&#034;6 = 2 \times 3&#034; /&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;On a d'autres solutions si l'on reste avec la forme du rectangle :&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;qui est le m&#234;me rectangle mais dans un autre sens et qui illustre la propri&#233;t&#233; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-TeX/fc6ff1612582e5d7dd5bd3fe1589fb60.png?1685536764' style='max-width: 500px;max-width: min(100%,500px); max-height: 10000px' alt=&#034;3 \times 2 = 2 \times 3&#034; title=&#034;3 \times 2 = 2 \times 3&#034; /&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;ou bien&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;qui est un rectangle de c&#244;t&#233;s 1 et 6 : &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-TeX/2b8edcdb3c256dbd7f115f336ce6d2d4.png?1685536764' style='max-width: 500px;max-width: min(100%,500px); max-height: 10000px' alt=&#034;6 = 1 \times 6&#034; title=&#034;6 = 1 \times 6&#034; /&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Par contre, vous ne pourrez pas constituer un carr&#233; avec le nombre 6 : &lt;strong&gt;6 n'est pas un carr&#233;&lt;/strong&gt;. Essayez si vous n'&#234;tes pas convaincu&#8230;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Est-ce un triangle ?&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Essayons de disposer les 6 jetons en triangle :&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;Ce qui montre que &lt;strong&gt;6 est un nombre triangulaire&lt;/strong&gt; : &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-TeX/cf47700bc0faa504ff0a0d27e370adf6.png?1685536764' style='max-width: 500px;max-width: min(100%,500px); max-height: 10000px' alt=&#034;6 = 1+2+3&#034; title=&#034;6 = 1+2+3&#034; /&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;D&#232;s l'antiquit&#233;, les math&#233;maticiens ont cherch&#233; &#224; savoir quels &#233;taient les nombres triangulaires, les nombres rectangulaires et parmi eux les carr&#233;s, les nombres pentagonaux, hexagonaux et ainsi de suite.&lt;/p&gt;
&lt;/section&gt;&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;Les-nombres-pairs-et-les-nombres-impairs&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='Les-nombres-pairs-et-les-nombres-impairs'&gt;Les nombres pairs et les nombres impairs&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-6' href='#s-Les-nombres-pairs-et-les-nombres-impairs' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Les nombres pairs&lt;/strong&gt; sont ceux que l'on peut mettre en rectangles de c&#244;t&#233; 2. Vous les connaissez bien : 2, 4, 6, 8, 10, 12, &#8230;&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_934 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L500xH174/capture-3-2-929b7.png?1685592961' width='500' height='174' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Les nombres impairs&lt;/strong&gt; sont les nombres qui ne sont pas pairs : 1, 3, 5, 7, 9, &#8230; Essayez de les mettre en rectangles de c&#244;t&#233; 2, vous n'y arriverez pas ; vous aurez toujours un jeton en trop, ou bien il vous manquera toujours un jeton ;-)&lt;/p&gt;
&lt;/section&gt;&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;Les-nombres-triangulaires&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='Les-nombres-triangulaires'&gt;Les nombres triangulaires&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-6' href='#s-Les-nombres-triangulaires' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;Voici les premiers nombres triangulaires : 1, 3, 6, 10, 15, 21, &#8230; Saurez-vous les obtenir avec des jetons et trouver les suivants ?&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_932 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L500xH163/capture-1-2-4b14f.png?1685592961' width='500' height='163' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;Voyez-vous comment on passe de l'un &#224; l'autre ?&lt;/p&gt;
&lt;/section&gt;&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;Les-nombres-carres&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='Les-nombres-carres'&gt;Les nombres carr&#233;s&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-6' href='#s-Les-nombres-carres' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;Parmi les nombres rectangulaires, il y a les carr&#233;s : 1, 4, 9, 16, &#8230; Ce sont les rectangulaires qui ont le m&#234;me nombre de jetons sur les c&#244;t&#233;s.&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_931 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L410xH134/capture-5-1f52c.png?1685537043' width='410' height='134' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;Voyez-vous comment on passe de l'un &#224; l'autre ?&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Plus difficile : voyez-vous le lien entre les nombres carr&#233;s et les nombres triangulaires ?&lt;/p&gt;
&lt;/section&gt;&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;Les-nombres-premiers&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='Les-nombres-premiers'&gt;Les nombres premiers&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-6' href='#s-Les-nombres-premiers' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;Tous les nombres sont rectangulaires mais il y a ceux qui ne peuvent former qu'un rectangle de c&#244;t&#233; 1, sans &#234;tre carr&#233; : ce sont &lt;strong&gt;les nombres premiers&lt;/strong&gt;.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Voici les premiers nombres premiers : 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, &#8230;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Les nombres qui ne sont pas premiers sont &lt;strong&gt;des nombres compos&#233;s&lt;/strong&gt;. Par exemple 15 qui peut former un rectangle de c&#244;t&#233;s 3 et 5.&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class='spip_document_930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L20xH17/GrayDotX-66793.png?1685537043' width='20' height='17' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;15 est compos&#233; des nombres premiers 3 et 5. Ce qui s'&#233;crit &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L88xH14/cd312f01f8e5793d7e50b55648d3c339-fd999.png?1685537043' style='vertical-align:middle;' width='88' height='14' alt=&#034;15 = 3 \times 5&#034; title=&#034;15 = 3 \times 5&#034; /&gt;.&lt;/p&gt;
&lt;/section&gt;&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;Les-nombres-pentagonaux&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='Les-nombres-pentagonaux'&gt;Les nombres pentagonaux&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-6' href='#s-Les-nombres-pentagonaux' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;Voici les premiers nombres pentagonaux : 1, 5, 12, 22, &#8230;&lt;/p&gt;
&lt;div class='spip_document_935 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L500xH191/capture-6-776f9.png?1685592961' width='500' height='191' alt='' /&gt;
&lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;&lt;/section&gt;&lt;/div&gt;
		&lt;hr /&gt;
		&lt;div class='rss_notes'&gt;&lt;div id='nb1'&gt;
&lt;p&gt;&lt;span class=&#034;spip_note_ref&#034;&gt;[&lt;a href='#nh1' class='spip_note' title='Notes 1' rev='appendix'&gt;1&lt;/a&gt;] &lt;/span&gt;en latin, caillou se dit &lt;i&gt;calculus&lt;/i&gt; : de l&#224; vient le mot calcul.&lt;/p&gt;
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
		</content:encoded>


		

	</item>
<item xml:lang="fr">
		<title>L'extraordinaire aventure du chiffre 1</title>
		<link>https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1</link>
		<guid isPermaLink="true">https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1</guid>
		<dc:date>2009-11-24T16:56:00Z</dc:date>
		<dc:format>text/html</dc:format>
		<dc:language>fr</dc:language>
		<dc:creator>Michel Suquet</dc:creator>



		<description>
&lt;p&gt;L'extraordinaire aventure du chiffre 1 &lt;br class='autobr' /&gt;
Voici un documentaire dr&#244;le, inventif et instructif dont le th&#232;me est l'histoire des maths et plus particuli&#232;rement celle du chiffre 1. &lt;br class='autobr' /&gt;
Bien s&#251;r, il ne sera pas possible de taire l'histoire du chiffre 0, le chiffre du silence ! D'ailleurs, le mot chiffre ne vient-il pas d'un mot arabe &#216;&#181;&#217; &#216;&#177; sifr qui est le nom de notre 0&#8230; &lt;br class='autobr' /&gt;
Ci-contre, en logo, vous avez une image de [ l'os d'Ishango-&gt;http://www.naturalsciences.be/expo/old_ishango/fr qui est sans doute le plus vieil (...)&lt;/p&gt;


-
&lt;a href="https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/Histoire-des-mathematiques" rel="directory"&gt;&#9632; Histoire des math&#233;matiques&lt;/a&gt;


		</description>


 <content:encoded>&lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L123xH150/arton89-c749b.jpg?1685592961' class='spip_logo spip_logo_right' width='123' height='150' alt=&#034;&#034; /&gt;
		&lt;div class='rss_texte'&gt;&lt;!--sommaire--&gt;&lt;div class=&#034;well nav-sommaire nav-sommaire-1&#034; id=&#034;nav69ecb0c2ddda43.32300297&#034;&gt;
&lt;h2&gt;Sommaire&lt;/h2&gt;&lt;ul class=&#034;spip&#034;&gt;&lt;li&gt; &lt;a id=&#034;s-L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1&#034;&gt;&lt;/a&gt;&lt;a href=&#034;#L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1&#034; class='spip_ancre'&gt;L'extraordinaire aventure du chiffre 1&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--/sommaire--&gt;&lt;section class=&#034;sommaire-section sommaire-section_niveau1 sommaire-section_h3&#034; aria-labelledby=&#034;L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1&#034;&gt;&lt;h3 class=&#034;spip&#034; id='L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1'&gt;L'extraordinaire aventure du chiffre 1&lt;a class='sommaire-back sommaire-back-1' href='#s-L-extraordinaire-aventure-du-chiffre-1' title='Retour au sommaire'&gt;&lt;/a&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;p&gt;Voici un documentaire dr&#244;le, inventif et instructif dont le th&#232;me est l'histoire des maths et plus particuli&#232;rement celle du chiffre 1.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Bien s&#251;r, il ne sera pas possible de taire l'histoire du chiffre 0, le chiffre du silence ! D'ailleurs, le mot chiffre ne vient-il pas d'un mot arabe &#216;&#181;&#217; &#216;&#177; &lt;i&gt;sifr&lt;/i&gt; qui est le nom de notre 0&#8230;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ci-contre, en logo, vous avez une image de &lt;a href=&#034;http://www.naturalsciences.be/expo/old_ishango/fr/&#034; class='spip_out' rel='external'&gt;l'os d'Ishango&lt;/a&gt; qui est sans doute le plus vieil objet math&#233;matique que l'on ait retrouv&#233;&#8230;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ce documentaire, d'une dur&#233;e de 50 min, est visible ici :&lt;/p&gt;
&lt;div class=&#034;spip_document_5166 spip_document spip_documents spip_document_video spip_documents_center spip_document_center ressource oembed oembed_video oembed_video&#034; &gt; &lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt; &lt;div class=&#034;oembed oe-video async clearfix center&#034; style=&#034;max-width:533px;&#034;&gt; &lt;div class=&#034;rwd-video-container oe-play-button&#034; style=&#034;width:100%;height:0;padding-bottom:75.05%;background-image:url('https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L480xH360/hqdefault-8-19640.jpg?1685536764');background-repeat:no-repeat;background-position:center;background-size:cover;&#034; onclick=&#034;if (jQuery(this).is('.oe-play-button')){jQuery(this).removeClass('oe-play-button').addClass('loading').html(decodeURIComponent('%3Ciframe%20width%3D%22533%22%20height%3D%22400%22%20src%3D%22https%3A%2F%2Fwww.youtube-nocookie.com%2Fembed%2FkjxPNH8CYVA%3Ffeature%3Doembed%26autoplay%3D1%22%20frameborder%3D%220%22%20allow%3D%22accelerometer%3B%20autoplay%3B%20clipboard-write%3B%20encrypted-media%3B%20gyroscope%3B%20picture-in-picture%22%20allowfullscreen%3E%3C%2Fiframe%3E'));}&#034; &gt; &lt;button onclick=&#034;jQuery(this).parent().trigger('click');&#034;&gt;&lt;span class=&#034;oe-play-button_label&#034;&gt;Lecture&lt;/span&gt;&lt;/button&gt; &lt;/div&gt; &lt;style&gt;&lt;!--/**/.oe-video .loading {background-image:url(&#034;prive/themes/spip/images/searching.gif&#034;)!important;background-size:auto !important;}/**/--&gt;&lt;/style&gt;
&lt;/div&gt; &lt;figcaption class='spip_doc_legende'&gt; &lt;div class='spip_doc_titre '&gt;&lt;strong&gt;&lt;a href=&#034;https://www.youtube.com/watch?v=kjxPNH8CYVA&#034; class='spip_out' rel='external'&gt;L'Extraordinaire Aventure Du Chiffre 1 &#8212; ARTE&lt;/a&gt;
&lt;/strong&gt;&lt;/div&gt; &lt;/figcaption&gt; &lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt;Si un probl&#232;me se pr&#233;sente, vous l'avez aussi avec ce fichier :&lt;/p&gt;
&lt;div class=&#034;spip_document_653 spip_document spip_documents spip_document_video&#034;&gt;
&lt;figure class=&#034;spip_doc_inner&#034;&gt;
&lt;div class=&#034;video-intrinsic-wrapper&#034; style='height:0;width:320px;max-width:100%;padding-bottom:80%;position:relative;'&gt; &lt;div class=&#034;video-wrapper&#034; style=&#034;position: absolute;top:0;left:0;width:100%;height:100%;&#034;&gt; &lt;video class=&#034;mejs mejs-653&#034; data-id=&#034;c89892cca8802c7de55630b882928451&#034; data-mejsoptions='{&#034;alwaysShowControls&#034;: true,&#034;pluginPath&#034;:&#034;plugins-dist/medias/lib/mejs/&#034;,&#034;loop&#034;:false,&#034;videoWidth&#034;:&#034;100%&#034;,&#034;videoHeight&#034;:&#034;100%&#034;}' width=&#034;100%&#034; height=&#034;100%&#034; controls=&#034;controls&#034; preload=&#034;none&#034; &gt; &lt;source type=&#034;video/mp4&#034; src=&#034;IMG/mp4/histoire_chiffre_un.mp4&#034; /&gt; &lt;object width=&#034;320&#034; height=&#034;256&#034; type=&#034;application/x-shockwave-flash&#034; data=&#034;plugins-dist/medias/lib/mejs/mediaelement-flash-video.swf&#034;&gt; &lt;param name=&#034;movie&#034; value=&#034;plugins-dist/medias/lib/mejs/mediaelement-flash-video.swf&#034; /&gt; &lt;param name=&#034;flashvars&#034; value=&#034;controls=true&amp;file=IMG/mp4/histoire_chiffre_un.mp4&#034; /&gt; &lt;img src='https://clg-monnet-briis.ac-versailles.fr/local/cache-vignettes/L64xH64/mp4-d7cc4-b145a.svg?1724708414' width='64' height='64' alt='Impossible de lire la video' /&gt; &lt;/object&gt; &lt;/video&gt; &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&#034;base64javascript205131296469ecb0c2ddb2d2.57278987&#034; title=&#034;PHNjcmlwdD4vKjwhW0NEQVRBWyovdmFyIG1lanNwYXRoPSdwbHVnaW5zLWRpc3QvbWVkaWFzL2xpYi9tZWpzL21lZGlhZWxlbWVudC1hbmQtcGxheWVyLm1pbi5qcz8xNzI0MTQ5Mzg4JyxtZWpzY3NzPSdwbHVnaW5zLWRpc3QvbWVkaWFzL2xpYi9tZWpzL21lZGlhZWxlbWVudHBsYXllci5taW4uY3NzPzE3MjQxNDkzODgnOwp2YXIgbWVqc2xvYWRlcjsKKGZ1bmN0aW9uKCl7dmFyIGE9bWVqc2xvYWRlcjsidW5kZWZpbmVkIj09dHlwZW9mIGEmJihtZWpzbG9hZGVyPWE9e2dzOm51bGwscGx1Zzp7fSxjc3M6e30saW5pdDpudWxsLGM6MCxjc3Nsb2FkOm51bGx9KTthLmluaXR8fChhLmNzc2xvYWQ9ZnVuY3Rpb24oYyl7aWYoInVuZGVmaW5lZCI9PXR5cGVvZiBhLmNzc1tjXSl7YS5jc3NbY109ITA7dmFyIGI9ZG9jdW1lbnQuY3JlYXRlRWxlbWVudCgibGluayIpO2IuaHJlZj1jO2IucmVsPSJzdHlsZXNoZWV0IjtiLnR5cGU9InRleHQvY3NzIjtkb2N1bWVudC5nZXRFbGVtZW50c0J5VGFnTmFtZSgiaGVhZCIpWzBdLmFwcGVuZENoaWxkKGIpfX0sYS5pbml0PWZ1bmN0aW9uKCl7ITA9PT1hLmdzJiZmdW5jdGlvbihjKXtqUXVlcnkoImF1ZGlvLm1lanMsdmlkZW8ubWVqcyIpLm5vdCgiLmRvbmUsLm1lanNfX3BsYXllciIpLmVhY2goZnVuY3Rpb24oKXtmdW5jdGlvbiBiKCl7dmFyIGU9ITAsaDtmb3IoaCBpbiBkLmNzcylhLmNzc2xvYWQoZC5jc3NbaF0pO2Zvcih2YXIgZiBpbiBkLnBsdWdpbnMpInVuZGVmaW5lZCI9PQp0eXBlb2YgYS5wbHVnW2ZdPyhlPSExLGEucGx1Z1tmXT0hMSxqUXVlcnkuZ2V0U2NyaXB0KGQucGx1Z2luc1tmXSxmdW5jdGlvbigpe2EucGx1Z1tmXT0hMDtiKCl9KSk6MD09YS5wbHVnW2ZdJiYoZT0hMSk7ZSYmalF1ZXJ5KCIjIitjKS5tZWRpYWVsZW1lbnRwbGF5ZXIoalF1ZXJ5LmV4dGVuZChkLm9wdGlvbnMse3N1Y2Nlc3M6ZnVuY3Rpb24oYSxjKXtmdW5jdGlvbiBiKCl7dmFyIGI9alF1ZXJ5KGEpLmNsb3Nlc3QoIi5tZWpzX19pbm5lciIpO2EucGF1c2VkPyhiLmFkZENsYXNzKCJwYXVzaW5nIiksc2V0VGltZW91dChmdW5jdGlvbigpe2IuZmlsdGVyKCIucGF1c2luZyIpLnJlbW92ZUNsYXNzKCJwbGF5aW5nIikucmVtb3ZlQ2xhc3MoInBhdXNpbmciKS5hZGRDbGFzcygicGF1c2VkIil9LDEwMCkpOmIucmVtb3ZlQ2xhc3MoInBhdXNlZCIpLnJlbW92ZUNsYXNzKCJwYXVzaW5nIikuYWRkQ2xhc3MoInBsYXlpbmciKX1iKCk7YS5hZGRFdmVudExpc3RlbmVyKCJwbGF5IixiLCExKTsKYS5hZGRFdmVudExpc3RlbmVyKCJwbGF5aW5nIixiLCExKTthLmFkZEV2ZW50TGlzdGVuZXIoInBhdXNlIixiLCExKTthLmFkZEV2ZW50TGlzdGVuZXIoInBhdXNlZCIsYiwhMSk7Zy5hdHRyKCJhdXRvcGxheSIpJiZhLnBsYXkoKX19KSl9dmFyIGc9alF1ZXJ5KHRoaXMpLmFkZENsYXNzKCJkb25lIiksYzsoYz1nLmF0dHIoImlkIikpfHwoYz0ibWVqcy0iK2cuYXR0cigiZGF0YS1pZCIpKyItIithLmMrKyxnLmF0dHIoImlkIixjKSk7dmFyIGQ9e29wdGlvbnM6e30scGx1Z2luczp7fSxjc3M6W119LGUsaDtmb3IoZSBpbiBkKWlmKGg9Zy5hdHRyKCJkYXRhLW1lanMiK2UpKWRbZV09alF1ZXJ5LnBhcnNlSlNPTihoKTtiKCl9KX0oalF1ZXJ5KX0pO2EuZ3N8fCgidW5kZWZpbmVkIiE9PXR5cGVvZiBtZWpzY3NzJiZhLmNzc2xvYWQobWVqc2NzcyksYS5ncz1qUXVlcnkuZ2V0U2NyaXB0KG1lanNwYXRoLGZ1bmN0aW9uKCl7YS5ncz0hMDthLmluaXQoKTtqUXVlcnkoYS5pbml0KTtvbkFqYXhMb2FkKGEuaW5pdCl9KSl9KSgpOy8qXV0+Ki88L3NjcmlwdD4=&#034;&gt;&lt;/div&gt; &lt;/figure&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;p&gt; &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Un r&#233;sum&#233; pour vous donner un avant-go&#251;t :&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Un voyage autour du monde et dans l'Histoire, en qu&#234;te des origines du chiffre 1, puis de l'arithm&#233;tique, en compagnie de Terry Jones, ex-Monty Python.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Comment sont n&#233;s les chiffres ?&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Le 1, puis les autres, puis l'arithm&#233;tique, le syst&#232;me m&#233;trique, l'alg&#232;bre ?&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Terry Jones, l'ancien Monty Python, prend la route pour un &#233;tonnant voyage &#224; travers le monde et l'histoire des civilisations, en qu&#234;te de la gen&#232;se du chiffre 1.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Du Congo o&#249; a &#233;t&#233; trouv&#233; le &#194;&#171; b&#226;ton d'Ishango&#194; &#187;, premier t&#233;moignage d'une num&#233;ration, datant de 4000 avant J.-C., au Moyen-Orient, des Egyptiens aux Romains, en passant par les Indiens et les grands scientifiques musulmans, chacune des grandes civilisations a apport&#233; sa pierre aux math&#233;matiques.&lt;/p&gt;&lt;/section&gt;&lt;/div&gt;
		
		</content:encoded>


		

	</item>



</channel>

</rss>
